Adopcja służbą życiu

Bezdzietność dotyka ok. 15-20% małżonków starających się o potomstwo. Adopcja jest dla małżeństw niepłodnych możliwością realizacji rodzicielstwa i stworzenia pełnej rodziny. Ponadto jest najbardziej zbliżoną do rodziny naturalnej formą opieki nad dzieckiem osieroconym. Stanowi także rozwiązanie dwóch problemów: aborcji jako niechcianej ciąży oraz in vitro.

W Polsce w domach dziecka przebywa obecnie około 20 tysięcy dzieci. Według danych Rzecznika Praw Dziecka w Polsce jest 85 tysięcy osieroconych dzieci, w tym sierot naturalnych jest jedynie niewielki procent. Większość stanowią sieroty społeczne – dzieci opuszczone przez rodziców, głównie z rodzin dysfunkcyjnych. Z raportu opracowanego przez Fundację Świętego Mikołaja wynika, że w Polsce adoptuje się rocznie jedynie 3200 dzieci[1].

Adopcja z łac. adoptio znaczy usynowienie. Jest to stosunek rodzicielski, w którego ramach powstają między przysposabiającym a przysposabianym wszelkie obowiązki i prawa właściwe dla naturalnego stosunku rodzicielskiego[2]. Proces adopcji w polskim prawie regulują przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (art. 114-127). Głównym i nadrzędnym celem i zasadą adopcji jest dobro dziecka. Adoptować można jedynie osobę małoletnią, czyli osobę, która nie ukończyła jeszcze 18 roku życia i nie wstąpiła w związek małżeński. Jeśli dziecko ukończyło 13 lat, wymagana jest jego zgoda do orzeczenia adopcji. Polskie prawo przewiduje trzy rodzaje przysposobienia: pełne, niepełne, całkowite.

Adoptujący i adoptowani

Przysposobić może ten, który ma pełną zdolność do czynności prawnych, jest pełnoletni i odpowiednio starszy od dziecka przysposabianego. Ze względu na dobro dziecka preferuje się adopcję wspólną przez małżonków. Tylko taka rodzina odpowiada potrzebom rozwojowym dziecka i zapewnia bezpieczeństwo i prawidłowy rozwój psychofizyczny (poprzez kontakt z ojcem i matką). Kandydaci na rodziców adopcyjnych powinni spełniać następujące warunki: pełna zdolność do czynności prawnych; odpowiedni stan zdrowia fizycznego i psychicznego; odpowiedni wiek; sytuacja zawodowa zapewniająca dziecku odpowiednie warunki materialne i mieszkaniowe; niekaralność oraz kwalifikacje osobiste kandydatów.

W rodzinie adopcyjnej może być umieszczone dziecko, którego rodzice biologiczni są pozbawieni władzy rodzicielskiej lub wyrazili zgodę na przysposobienie swojego dziecka; jeżeli jego rodzice nie żyją lub zostali ubezwłasnowolnieni. Są to dzieci opuszczone, zaniedbane, okaleczone psychicznie i pozbawione miłości, ciepła oraz troski.

Przygotowanie do adopcji

1. Kwalifikacja rodziców obejmuje odpowiednie przygotowanie do podjęcia adopcji, czyli:

  • zgłoszenie się do ośrodka adopcyjnego,
  • rejestracja,
  • rozmowa kwalifikacyjna (motywacja, oczekiwania, znajomość psychiki i potrzeb dziecka osieroconego, ocena warunków mieszkaniowych i relacji między małżonkami),
  • skompletowanie niezbędnych dokumentów (życiorys małżonków, odpis zupełny aktu małżeństwa, zaświadczenia: lekarskie, o wysokości zarobków, o niekaralności sądowej, z poradni zdrowia psychicznego oraz z poradni odwykowej; ośrodki katolickie dodatkowo: opinię proboszcza z parafii małżonków oraz metrykę zawarcia związku sakramentalnego),
  • szkolenie (od 6 do 12 miesięcy, w grupach) obejmuje spotkania i rozmowy, na których małżonkowie zastanawiają się nad sobą, nad swoją decyzją oraz nad takimi tematami jak: jawność adopcji, problemy wychowawcze czy zaspokajanie potrzeb dziecka). Szkolenie daje także okazję nawiązania kontaktu innymi rodzicami adopcyjnymi, które mają szansę przerodzić się w stworzenie środowiska wsparcia po przysposobieniu,
  • wywiad środowiskowy, wydanie opinii przez komisję kwalifikacyjną[3].

Celem etapu kwalifikacyjnego jest weryfikacja kandydatów przez pracowników ośrodka, którzy muszą być pewni, że małżeństwo, któremu powierza się dziecko, stworzy mu bezpieczną, kochającą i dobrą rodzinę.

2. Kontakt z dzieckiem. Dochodzi do niego na terenie placówki, w której przebywa dziecko. Etap ten trwa 4-8 tygodni. Okres ten nie powinien być zbyt krótki, gdyż w tym okresie rodzice mają szansę zbudować prawidłowe i nierozerwalne więzi emocjonalne z dzieckiem[4].

3. Wniosek o adopcję do sądu rodzinnego oraz wniosek o bezpośrednią pieczę, postanowieniem tymczasowym, do czasu ukończenia postępowania administracyjnego, aby dziecko mogło być jak najszybciej z rodzicami adopcyjnymi (wniosek o przysposobienie). Po wizycie w domu w domu kandydatów zawodowego kuratora sądowego i wydaniu przez sędziego postanowienia tymczasowego, dziecko może być zabrane do rodziny.

Poniżej przytaczam świadectwo małżeństwa, które podjęło adopcję:

„Adopcja jest szansą na dziecko dla par, które same nie mogą mieć dzieci. Przyszli rodzice adopcyjni z utęsknieniem czekają na moment poznania swojego przyszłego dziecka i na zakończenie adopcyjnych procedur sądowych. Przysposobienie pozwala samotnym parom na spełnienie się w roli rodziców, zasmakowanie przyjemności i trudów związanych z rodzicielstwem. Daje możliwość przekazania miłości dziecku, które niejednokrotnie jej nie zaznało. Pragniemy dać dziecku udane dzieciństwo i pomóc w uporaniu się z trudną przeszłością. Proces adopcyjny wymagał od nas wiele cierpliwości, ale poniesiony trud został wynagrodzony (…)– mówi Agnieszka, mama adopcyjna z Krakowa[5].

Inne świadectwo adopcji dwójki dzieci:

„(…) Zaakceptowaliśmy ich takich, jakich mamy. Nie wyobrażamy sobie życia bez nich. Czasami ludzie nam mówią, że zrobiliśmy dobry uczynek, zabierając dzieciaki do siebie, ale ja im odpowiadam, że to sobie dobrze zrobiliśmy, bo gdyby nie te dzieci, to teraz bylibyśmy sami” – Janina Holowy, Rzepiska.

Każde dziecko powinno być kochane bezwarunkowo, za to że jest, a nie za to, jakie jest. Przywiązanie do rodziców adopcyjnych trzeba budować się długo, a tworzywem do jego budowy jest miłość, akceptacja i bezpieczeństwo, o które dziecko wciąż należy zapewniać. Powodzenie adopcji zależy między innymi od odpowiedniego przygotowania rodziców adopcyjnych. Skutki negatywnych przeżyć dziecka, które doświadczyło we wczesnym okresie życia oraz w trakcie pobytu w placówce opiekuńczej może złagodzić troskliwa, czuła, matczyna i ojcowska opieka oraz bezinteresowna miłość i akceptacja dziecka. Dając miłość równocześnie ją otrzymujemy.

Na koniec słowa bł. Jana Pawła II, zachęcające do podejmowania dzieła adopcji dzieci, które czekają na bezinteresowną miłość, nowy dom rodzinny:

„Adoptowanie dziecka to wielkie dzieło miłości. Kto je podejmuje, wiele daje, ale też wiele otrzymuje. Jest to prawdziwa wymiana darów” (bł. Jan Paweł II, Rzym, 5 września 2000r.)

„Byłem dzieckiem nienarodzonym i przyjęliście mnie, pozwoliliście Mi się urodzić. Byłem dzieckiem osieroconym, a adoptowaliście Mnie, wychowując jak własne dziecię” (bł. Jan Paweł II, „List do Rodzin”, 1994 r.)


Przypisy:

  1. Krzynówek J., (opr.), Adopcja, w: „Służba Życiu” nr 1/2010, s. 4-5.
  2. Dziubaty E., Adopcja: szansa stworzenia nowej rodziny, w: „Służba Życiu” nr 1/2010, s. 6.
  3. Dziubaty E., Adopcja: szansa stworzenia nowej rodziny, w: „Służba Życiu” nr 1/2010, s. 6-9.
  4. Pytel W., Adopcja w Polsce od strony prawnej, w: „Służba Życiu” nr 1/2010, s. 11.
  5. http://mikolaj.org.pl/pl/component/content/article/1-aktualnosci/422-adoptujmyniechcianepolskiedzieci

Możliwość komentowania jest wyłączona.